Pocket PothiAll texts

हरिपाठ

Haripath (Jnaneshwar)

Bhajan · Marathi · 29 verses · under review

Read in Pocket PothiShare link

ध्यान

Dhyaan

सुंदर ते ध्यान उभे विटेवरी⁠ ⁠। कर कटेवरी ठेवून या⁠ ⁠॥ तुळशी हार गळा कासे पितांबर⁠ ⁠। आवडे निरंतर हेचि ध्यान⁠ ⁠॥ मकर कुंडले तळपती श्रवणी⁠ ⁠। कंठी कौस्तुभमणी विराजीत⁠ ⁠॥ तुका म्हणे माझे हेचि सर्व सुख⁠ ⁠। पाहीन श्रीमुख आवडीने⁠ ⁠॥

Sundar te dhyaan ubhe vitevaree | kar katevaree thevoon yaa || Tulashee haar galaa kaase pitaambar | aavade nirantar hechi dhyaan || Makar kundale talapatee shravanee | kanthee kaustubhamanee viraajeet || Tukaa mhane maajhe hechi sarva sukh | paaheen shreemukh aavadeene ||

देवाचिये द्वारीं उभा क्षणभरी⁠ ⁠। तेणें मुक्ति चारी साधियेल्या⁠ ⁠॥ हरि मुखें म्हणा हरि मुखें म्हणा⁠ ⁠। पुण्याची गणना कोण करी⁠ ⁠॥ असोनि संसारीं जिव्हे वेगु करी⁠ ⁠। वेदशास्त्र उभारी बाह्या सदा⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव म्हणे व्यासाचिया खुणा⁠ ⁠। द्वारकेचा राणा पांडवां घरीं⁠ ⁠॥⁠ ⁠१⁠ ⁠॥

Devaachiye dvaaree ubhaa kshanabharee | tene mukti chaaree saadhiyelyaa || Hari mukhe mhanaa hari mukhe mhanaa | punyaachee gananaa kon karee || Asoni sansaaree jivhe vegu karee | vedashaastra ubhaaree baahyaa sadaa || Dnyaanadev mhane vyaasaachiyaa khunaa | dvaarakechaa raanaa paandavaa gharee || 1 ||

चहूं वेदीं जाण साहीशास्त्रीं कारण⁠ ⁠। अठराहीं पुराणें हरीसी गाती⁠ ⁠॥ मंथुनी नवनीता तैसें घे अनंता⁠ ⁠। वायां व्यर्थ कथा सांडी मार्ग⁠ ⁠॥ एक हरि आत्मा जीवशिव सम⁠ ⁠। वायां तूं दुर्गमा न घालीं मन⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा पाठ हरि हा वैकुंठ⁠ ⁠। भरला घनदाट हरि दिसे⁠ ⁠॥⁠ ⁠२⁠ ⁠॥

Chahoo vedee jaan saaheeshaastree kaaran | atharaahee puraane hareesee gaatee || Manthunee navaneetaa taise ghe anantaa | vaayaa vyartha kathaa saandee maarga || Ek hari aatmaa jeevashiv sam | vaayaa too durgamaa na ghaalee man || Dnyaanadevaa paath hari haa vaikunth | bharalaa ghanadaat hari dise || 2 ||

त्रिगुण असार निर्गुण हें सार⁠ ⁠। सारासार विचार हरिपाठ⁠ ⁠॥ सगुण निर्गुण गुणांचें अगुण⁠ ⁠। हरिविणें मन व्यर्थ जाय⁠ ⁠॥ अव्यक्त निराकार नाहीं ज्या आकार⁠ ⁠। जेथुनी चराचर हरिसी भजें⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा ध्यानीं रामकृष्ण मनीं⁠ ⁠। अनंत जन्मांनीं पुण्य होय⁠ ⁠॥⁠ ⁠३⁠ ⁠॥

Trigun asaar nirgun he saar | saaraasaar vichaar haripaath || Sagun nirgun gunaanche agun | harivine man vyartha jaay || Avyakta niraakaar naahee jyaa aakaar | jethunee charaachar harisee bhaje || Dnyaanadevaa dhyaanee raamakrushna manee | anant janmaannee punya hoy || 3 ||

भावेंवीण भक्ति भक्तिवीण मुक्ति⁠ ⁠। बळेंवीण शक्ति बोलूं नये⁠ ⁠॥ कैसेनि दैवत प्रसन्न त्वरित⁠ ⁠। उगा राहें निवांत शिणसी वायां⁠ ⁠॥ सायासें करिसी प्रपञ्च दिननिशीं⁠ ⁠। हरिसी न भजसी कवण्या गुणें⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव म्हणे हरिजप करणें⁠ ⁠। तुटेल धरणें प्रपंचाचें⁠ ⁠॥⁠ ⁠४⁠ ⁠॥

Bhaavenveen bhakti bhaktiveen mukti | balenveen shakti boloo naye || Kaiseni daivat prasanna tvarit | ugaa raahe nivaant shinasee vaayaa || Saayaase karisee prapancha dinanishee | harisee na bhajasee kavanyaa gune || Dnyaanadev mhane harijap karane | tutel dharane prapanchaache || 4 ||

योग याग विधी येणें नोहे सिद्धि⁠ ⁠। वायांचि उपाधि दंभधर्म⁠ ⁠॥ भावेंवीण देव न कळे निःसंदेह⁠ ⁠। गुरुवीण अनुभव कैसा कळे⁠ ⁠॥ तपेवीण दैवत दिधल्यावीण प्राप्त⁠ ⁠। गुजेवीण हित कोण सांगे⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव सांगे दृष्टांताची मात⁠ ⁠। साधूचे संगती तरणोपाय⁠ ⁠॥⁠ ⁠५⁠ ⁠॥

Yog yaag vidhee yene nohe siddhi | vaayaanchi upaadhi dambhadharma || Bhaavenveen dev na kale nihsandeh | guruveen anubhav kaisaa kale || Tapeveen daivat didhalyaaveen praapta | gujeveen hit kon saange || Dnyaanadev saange drushtaantaachee maat | saadhooche sangatee taranopaay || 5 ||

साधुबोध झाला तो नुरोनियां ठेला⁠ ⁠। ठायींच मुराला अनुभवें⁠ ⁠॥ कापुराची वाती उजळली ज्योती⁠ ⁠। ठायींच समाप्ती झाली जैसी⁠ ⁠॥ मोक्षरेखें आला भाग्ये विनटला⁠ ⁠। साधूचा अंकिला हरिभक्त⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा गोडी संगती सज्जनीं⁠ ⁠। हरि दिसे जनीं वनीं आत्मतत्त्वीं⁠ ⁠॥⁠ ⁠६⁠ ⁠॥

Saadhubodh jhaalaa to nuroniyaa thelaa | thaayeench muraalaa anubhave || Kaapuraachee vaatee ujalalee jyotee | thaayeench samaaptee jhaalee jaisee || Moksharekhe aalaa bhaagye vinatalaa | saadhoochaa ankilaa haribhakta || Dnyaanadevaa godee sangatee sajjanee | hari dise janee vanee aatmatattvee || 6 ||

पर्वताप्रमाणें पातक करणें⁠ ⁠। वज्रलेप होणें अभक्तांसी⁠ ⁠॥ नाहीं ज्यांसी भक्ति ते पतित अभक्त⁠ ⁠। हरीसी न भजत दैवहत⁠ ⁠॥ अनंत वाचाळ बरळती बरळ⁠ ⁠। त्यां कैंचा दयाळ पावे हरी⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा प्रमाण आत्मा हा निधान⁠ ⁠। सर्वांघटीं पूर्ण एक नांदे⁠ ⁠॥⁠ ⁠७⁠ ⁠॥

Parvataapramaane paatak karane | vajralep hone abhaktaansee || Naahee jyaansee bhakti te patit abhakta | hareesee na bhajat daivahat || Anant vaachaal baralatee baral | tyaa kainchaa dayaal paave haree || Dnyaanadevaa pramaan aatmaa haa nidhaan | sarvaanghatee poorna ek naande || 7 ||

संतांचे संगती मनोमार्गगती⁠ ⁠। आकळावा श्रीपति येणें पंथें⁠ ⁠॥ रामकृष्ण वाचा भाव हा जीवाचा⁠ ⁠। आत्मा जो शिवाचा राम जप⁠ ⁠॥ एकतत्त्व नाम साधिती साधन⁠ ⁠। द्वैताचें बंधन न बाधिजे⁠ ⁠॥ नामामृत गोडी वैष्णवां लाधली⁠ ⁠। योगियां साधली जीवनकळा⁠ ⁠॥ सत्वर उच्चार प्रल्हादी बिंबला⁠ ⁠। उद्धवा लाधला कृष्णदाता⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव म्हणे नाम हें सुलभ⁠ ⁠। सर्वत्र दुर्लभ विरळा जाणे⁠ ⁠॥⁠ ⁠८⁠ ⁠॥

Santaanche sangatee manomaargagatee | aakalaavaa shreepati yene panthe || Raamakrushna vaachaa bhaav haa jeevaachaa | aatmaa jo shivaachaa raam jap || Ekatattva naam saadhitee saadhan | dvaitaache bandhan na baadhije || Naamaamrut godee vaishnavaa laadhalee | yogiyaa saadhalee jeevanakalaa || Satvar uchchaar pralhaadee bimbalaa | uddhavaa laadhalaa krushnadaataa || Dnyaanadev mhane naam he sulabh | sarvatra durlabh viralaa jaane || 8 ||

विष्णुविण जप व्यर्थ त्याचें ज्ञान⁠ ⁠। रामकृष्णीं मन नाहीं ज्याचें⁠ ⁠॥ उपजोनी करंटा नेणें अद्वय वाटा⁠ ⁠। रामकृष्णीं पैठा कैसेनि होय⁠ ⁠॥ द्वैताची झाडणी गुरुविण ज्ञान⁠ ⁠। तया कैचें कीर्तन घडे नामीं⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव म्हणे सगुण हें ध्यान⁠ ⁠। नामपाठ मौन प्रपंचाचें⁠ ⁠॥⁠ ⁠९⁠ ⁠॥

Vishnuvin jap vyartha tyaache dnyaan | raamakrushnee man naahee jyaache || Upajonee karantaa nene advay vaataa | raamakrushnee paithaa kaiseni hoy || Dvaitaachee jhaadanee guruvin dnyaan | tayaa kaiche keertan ghade naamee || Dnyaanadev mhane sagun he dhyaan | naamapaath maun prapanchaache || 9 ||

त्रिवेणीसंगमीं नाना तीर्थें भ्रमीं⁠ ⁠। चित्त नाहीं नामीं तरी ते व्यर्थ⁠ ⁠॥ नामासी विन्मुख तो नर पापिया⁠ ⁠। हरीविण धांवया न पावे कोणी⁠ ⁠॥ पुराणप्रसिद्ध बोलिले वाल्मिक⁠ ⁠। नामें तिन्ही लोक उद्धरती⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव म्हणे नाम जपा हरिचें⁠ ⁠। परंपरा त्याचें कुळ शुद्ध⁠ ⁠॥⁠ ⁠१०⁠ ⁠॥

Triveneesangamee naanaa teerthe bhramee | chitta naahee naamee taree te vyartha || Naamaasee vinmukh to nar paapiyaa | hareevin dhaanvayaa na paave konee || Puraanaprasiddha bolile vaalmik | naame tinhee lok uddharatee || Dnyaanadev mhane naam japaa hariche | paramparaa tyaache kul shuddha || 10 ||

हरिउच्चारणीं अनंत पापराशी⁠ ⁠। जातील लयासी क्षणमात्रें⁠ ⁠॥ तृण अग्निमेळें समरस झालें⁠ ⁠। तैसें नामें केलें जपता हरी⁠ ⁠॥ हरिउच्चारण मंत्र पैं अगाध⁠ ⁠। पळे भूतबाधा भेणें तेथें⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव म्हणे हरि माझा समर्थ⁠ ⁠। न करवे अर्थ उपनिषदां⁠ ⁠॥⁠ ⁠११⁠ ⁠॥

Hariuchchaaranee anant paaparaashee | jaateel layaasee kshanamaatre || Trun agnimele samaras jhaale | taise naame kele japataa haree || Hariuchchaaran mantra pai agaadh | pale bhootabaadhaa bhene tethe || Dnyaanadev mhane hari maajhaa samartha | na karave artha upanishadaa || 11 ||

तीर्थ व्रत नेम भावेवीण सिद्धी⁠ ⁠। वायांची उपाधी करिसी जनां⁠ ⁠॥ भावबळें आकळे येऱ्हवीं नाकळे⁠ ⁠। करतळीं आंवळे तैसा हरी⁠ ⁠॥ पारियाचा रवा घेतां भूमीवरी⁠ ⁠। यत्न परोपरी साधन तैसें⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव म्हणे निवृत्ति निर्गुण⁠ ⁠। दिधलें संपूर्ण माझे हातीं⁠ ⁠॥⁠ ⁠१२⁠ ⁠॥

Teertha vrat nem bhaaveveen siddhee | vaayaanchee upaadhee karisee janaa || Bhaavabale aakale yerhavee naakale | karatalee aanvale taisaa haree || Paariyaachaa ravaa ghetaa bhoomeevaree | yatna paroparee saadhan taise || Dnyaanadev mhane nivrutti nirgun | didhale sampoorna maajhe haatee || 12 ||

समाधि हरीची सम सुखेंवीण⁠ ⁠। न साधेल जाण द्वैतबुद्धि⁠ ⁠॥ बुद्धीचें वैभव अन्य नाहीं दुजें⁠ ⁠। एका केशवराजे सकळ सिद्धि⁠ ⁠॥ ऋद्धि सिद्धि निधि अवघीच उपाधी⁠ ⁠। जंव त्या परमानंदी मन नाहीं⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवीं रम्य रमलें समाधान⁠ ⁠। हरीचें चिंतन सर्वकाळ⁠ ⁠॥⁠ ⁠१३⁠ ⁠॥

Samaadhi hareechee sam sukhenveen | na saadhel jaan dvaitabuddhi || Buddheeche vaibhav anya naahee duje | ekaa keshavaraaje sakal siddhi || Ruddhi siddhi nidhi avagheech upaadhee | janv tyaa paramaanandee man naahee || Dnyaanadevee ramya ramale samaadhaan | hareeche chintan sarvakaal || 13 ||

नित्य सत्य मित हरिपाठ ज्यासी⁠ ⁠। कळिकाळ त्यासी न पाहे दृष्टी⁠ ⁠॥ रामकृष्ण उच्चार अनंतराशी तप⁠ ⁠। पापाचे कळप पळती पुढें⁠ ⁠॥ हरि हरि हरि मंत्र हा शिवाचा⁠ ⁠। म्हणती जे वाचा तया मोक्ष⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा पाठ नारायण नाम⁠ ⁠। पाविजे उत्तम निज स्थान⁠ ⁠॥⁠ ⁠१४⁠ ⁠॥

Nitya satya mit haripaath jyaasee | kalikaal tyaasee na paahe drushtee || Raamakrushna uchchaar anantaraashee tap | paapaache kalap palatee pudhe || Hari hari hari mantra haa shivaachaa | mhanatee je vaachaa tayaa moksha || Dnyaanadevaa paath naaraayan naam | paavije uttam nij sthaan || 14 ||

एक नाम हरि द्वैतनाम दूरी⁠ ⁠। अद्वैत कुसरी विरळा जाणे⁠ ⁠॥ समबुद्धि घेतां समान श्रीहरी⁠ ⁠। शमदमां वरी हरि झाला⁠ ⁠॥ सर्वांघटी राम देहादेहीं एक⁠ ⁠। सूर्य प्रकाशक सहस्ररश्मी⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा चित्तीं हरिपाठ नेमा⁠ ⁠। मागिलिया जन्मा मुक्त झालों⁠ ⁠॥⁠ ⁠१५⁠ ⁠॥

Ek naam hari dvaitanaam dooree | advait kusaree viralaa jaane || Samabuddhi ghetaa samaan shreeharee | shamadamaa varee hari jhaalaa || Sarvaanghatee raam dehaadehee ek | soorya prakaashak sahasrarashmee || Dnyaanadevaa chittee haripaath nemaa | maagiliyaa janmaa mukta jhaalo || 15 ||

हरिनाम जपे तो नर दुर्लभ⁠ ⁠। वाचेसी सुलभ राम कृष्ण⁠ ⁠॥ राम कृष्ण नामीं उन्मनी साधली⁠ ⁠। तयासी लाधली सकळ सिद्धि⁠ ⁠॥ सिद्धि बुद्धि धर्म हरिपाठीं आले⁠ ⁠। प्रपंची निवाले साधुसंगे⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवीं नाम रामकृष्ण ठसा⁠ ⁠। येणें दशदिशा आत्माराम⁠ ⁠॥⁠ ⁠१६⁠ ⁠॥

Harinaam jape to nar durlabh | vaachesee sulabh raam krushna || Raam krushna naamee unmanee saadhalee | tayaasee laadhalee sakal siddhi || Siddhi buddhi dharma haripaathee aale | prapanchee nivaale saadhusange || Dnyaanadevee naam raamakrushna thasaa | yene dashadishaa aatmaaraam || 16 ||

हरिपाठकीर्ति मुखें जरी गाय⁠ ⁠। पवित्रचि होय देह त्याचा⁠ ⁠॥ तपाचे सामर्थ्ये तपिन्नला अमूप⁠ ⁠। चिरंजीव कल्प वैकुंठीं नांदे⁠ ⁠॥ मातृपितृभ्राता सगोत्र अपार⁠ ⁠। चतुर्भुज नर होऊनि ठेले⁠ ⁠॥ ज्ञान गूढगम्य ज्ञानदेवा लाधलें⁠ ⁠। निवृत्तीनें दिधलें माझें हातीं⁠ ⁠॥⁠ ⁠१७⁠ ⁠॥

Haripaathakeerti mukhe jaree gaay | pavitrachi hoy deh tyaachaa || Tapaache saamarthye tapinnalaa amoop | chiranjeev kalpa vaikunthee naande || Maatrupitrubhraataa sagotra apaar | chaturbhuj nar hoooni thele || Dnyaan goodhagamya dnyaanadevaa laadhale | nivrutteene didhale maajhe haatee || 17 ||

हरिवंशपुराण हरिनाम संकीर्तन⁠ ⁠। हरिविण सौजन्य नेणें कांहीं⁠ ⁠॥ त्या नरा लाधलें वैकुंठ जोडलें⁠ ⁠। सकळही घडलें तीर्थाटन⁠ ⁠॥ मनोमार्गें गेला तो तेथें मुकला⁠ ⁠। हरिपाठीं स्थिरावला तोचि धन्य⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा गोडी हरिनामाची जोडी⁠ ⁠। रामकृष्णी आवडी सर्वकाळ⁠ ⁠॥⁠ ⁠१८⁠ ⁠॥

Harivanshapuraan harinaam sankeertan | harivin saujanya nene kaanhee || Tyaa naraa laadhale vaikunth jodale | sakalahee ghadale teerthaatan || Manomaarge gelaa to tethe mukalaa | haripaathee sthiraavalaa tochi dhanya || Dnyaanadevaa godee harinaamaachee jodee | raamakrushnee aavadee sarvakaal || 18 ||

नामसंकीर्तन वैष्णवांची जोडी⁠ ⁠। पापें अनंत कोटी गेलीं त्यांची⁠ ⁠॥ अनंत जन्मांचें तप एक नाम⁠ ⁠। सर्व मार्ग सुगम हरिपाठ⁠ ⁠॥ योग याग क्रिया धर्माधर्म माया⁠ ⁠। गेले ते विलया हरिपाठी⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवी यज्ञयाग क्रिया धर्म⁠ ⁠। हरीविण नेम नाहीं दुजा⁠ ⁠॥⁠ ⁠१९⁠ ⁠॥

Naamasankeertan vaishnavaanchee jodee | paape anant kotee gelee tyaanchee || Anant janmaanche tap ek naam | sarva maarga sugam haripaath || Yog yaag kriyaa dharmaadharma maayaa | gele te vilayaa haripaathee || Dnyaanadevee yadnyayaag kriyaa dharma | hareevin nem naahee dujaa || 19 ||

वेदशास्त्रपुराण श्रुतीचें वचन⁠ ⁠। एक नारायण सार जप⁠ ⁠॥ जप तप कर्म हरीविण धर्म⁠ ⁠। वाउगाचि श्रम व्यर्थ जाय⁠ ⁠॥ हरिपाठीं गेले ते निवांतचि ठेले⁠ ⁠। भ्रमर गुंतले सुमनकळिके⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवीं मंत्र हरिनामाचें शस्त्र⁠ ⁠। यमें कुळगोत्र वर्जियेलें⁠ ⁠॥⁠ ⁠२०⁠ ⁠॥

Vedashaastrapuraan shruteeche vachan | ek naaraayan saar jap || Jap tap karma hareevin dharma | vaaugaachi shram vyartha jaay || Haripaathee gele te nivaantachi thele | bhramar guntale sumanakalike || Dnyaanadevee mantra harinaamaache shastra | yame kulagotra varjiyele || 20 ||

काळ वेळ नाम उच्चारितां नाहीं⁠ ⁠। दोन्ही पक्ष पाहीं उद्धरती⁠ ⁠॥ रामकृष्ण नाम सर्व दोषां हरण⁠ ⁠। जडजीवां तारण हरि एक⁠ ⁠॥ हरिनाम सार जिव्हा या नामाची⁠ ⁠। उपमा त्या देवाची कोण वानी⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा सांग झाला हरिपाठ⁠ ⁠। पूर्वजां वैकुंठ मार्ग सोपा⁠ ⁠॥⁠ ⁠२१⁠ ⁠॥

Kaal vel naam uchchaaritaa naahee | donhee paksha paahee uddharatee || Raamakrushna naam sarva doshaa haran | jadajeevaa taaran hari ek || Harinaam saar jivhaa yaa naamaachee | upamaa tyaa devaachee kon vaanee || Dnyaanadevaa saang jhaalaa haripaath | poorvajaa vaikunth maarga sopaa || 21 ||

नित्यनेम नामीं ते प्राणी दुर्लभ⁠ ⁠। लक्ष्मीवल्लभ तयां जवळी⁠ ⁠॥ नारायण हरी नारायण हरी⁠ ⁠। भुक्ति मुक्ति चारी घरीं त्यांच्या⁠ ⁠॥ हरिविण जन्म तो नरकचि पैं जाणा⁠ ⁠। यमाचा पाहुणा प्राणी होय⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव पुसे निवृत्तिसी चाड⁠ ⁠। गगनाहूनि वाड नाम आहे⁠ ⁠॥⁠ ⁠२२⁠ ⁠॥

Nityanem naamee te praanee durlabh | lakshmeevallabh tayaa javalee || Naaraayan haree naaraayan haree | bhukti mukti chaaree gharee tyaanchyaa || Harivin janma to narakachi pai jaanaa | yamaachaa paahunaa praanee hoy || Dnyaanadev puse nivruttisee chaad | gaganaahooni vaad naam aahe || 22 ||

सात पांच तीन दशकांचा मेळा⁠ ⁠। एक तत्त्वी कळा दावी हरी⁠ ⁠॥ तैसें नव्हे नाम सर्वत्र वरिष्ठ⁠ ⁠। तेथें कांहीं कष्ट न लागती⁠ ⁠॥ अजपा जपणें उलट प्राणाचा⁠ ⁠। तेथेंही मनाचा निर्धार असे⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा जिणें नामेंविण व्यर्थ⁠ ⁠। रामकृष्णीं पंथ क्रमियेला⁠ ⁠॥⁠ ⁠२३⁠ ⁠॥

Saat paanch teen dashakaanchaa melaa | ek tattvee kalaa daavee haree || Taise navhe naam sarvatra varishtha | tethe kaanhee kashta na laagatee || Ajapaa japane ulat praanaachaa | tethenhee manaachaa nirdhaar ase || Dnyaanadevaa jine naamenvin vyartha | raamakrushnee panth kramiyelaa || 23 ||

जप तप कर्म क्रिया नेम धर्म⁠ ⁠। सर्वांघटीं राम भाव शुद्ध⁠ ⁠॥ न सोडी हा भावो टाकी रे संदेहो⁠ ⁠। रामकृष्ण टाहो नित्य फोडी⁠ ⁠॥ जाति वित्त गोत कुळ शीळ मात⁠ ⁠। भजकां त्वरित भावनायुक्त⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा ध्यानीं रामकृष्ण मनीं⁠ ⁠। वैकुंठभुवनीं घर केलें⁠ ⁠॥⁠ ⁠२४⁠ ⁠॥

Jap tap karma kriyaa nem dharma | sarvaanghatee raam bhaav shuddha || Na sodee haa bhaavo taakee re sandeho | raamakrushna taaho nitya phodee || Jaati vitta got kul sheel maat | bhajakaa tvarit bhaavanaayukta || Dnyaanadevaa dhyaanee raamakrushna manee | vaikunthabhuvanee ghar kele || 24 ||

जाणीव नेणीव भगवंतीं नाही ।न्⁠ ⁠। हरिउच्चारणी पाही मोक्ष सदा⁠ ⁠॥ नारायण हरी उच्चार नामाचा⁠ ⁠। तेथें कळिकाळाचा रीघ नाहीं⁠ ⁠॥ तेथील प्रमाण नेणवे वेदांसी⁠ ⁠। तें जीवजंतूंसीं केवीं कळे⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा फळ नारायण पाठ⁠ ⁠। सर्वत्र वैकुंठ केलें असे⁠ ⁠॥⁠ ⁠२५⁠ ⁠॥

Jaaneev neneev bhagavantee naahee |n | hariuchchaaranee paahee moksha sadaa || Naaraayan haree uchchaar naamaachaa | tethe kalikaalaachaa reegh naahee || Tetheel pramaan nenave vedaansee | te jeevajantoonsee kevee kale || Dnyaanadevaa phal naaraayan paath | sarvatra vaikunth kele ase || 25 ||

एक तत्त्व नाम दृढ धरीं मना⁠ ⁠। हरीसी करुणा येईल तुझी⁠ ⁠॥ तें नाम सोपें रे रामकृष्ण गोविंद⁠ ⁠। वाचेसी सद्गद जपे आधीं⁠ ⁠॥ नामापरतें तत्त्व नाहीं रे अन्यथा⁠ ⁠। वायां आणि पंथा जाशी झणी⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा मौन जपमाळ अंतरी⁠ ⁠। धरोनी श्रीहरी जपे सदा⁠ ⁠॥⁠ ⁠२६⁠ ⁠॥

Ek tattva naam drudh dharee manaa | hareesee karunaa yeeel tujhee || Te naam sope re raamakrushna govind | vaachesee sadgad jape aadhee || Naamaaparate tattva naahee re anyathaa | vaayaa aani panthaa jaashee jhanee || Dnyaanadevaa maun japamaal antaree | dharonee shreeharee jape sadaa || 26 ||

सर्व सुख गोडी साही शास्त्रें निवडी⁠ ⁠। रिकामा अर्धघडी राहूं नको⁠ ⁠॥ लटिका व्यवहार सर्व हा संसार⁠ ⁠। वायां येरझार हरीविण⁠ ⁠॥ नाममंत्र जप कोटी जाईल पाप⁠ ⁠। रामकृष्णीं संकल्प धरूनी राहे⁠ ⁠॥ निजवृत्ति हे काढी सर्व माया तोडी⁠ ⁠। इंद्रियांसवडी लपूं नको⁠ ⁠॥ तीर्थीं व्रतीं भाव धरीं रे करुणा⁠ ⁠। शांति दया पाहुणा हरि करीं⁠ ⁠॥ ज्ञानदेवा प्रमाण निवृत्तिदेवीं ज्ञान⁠ ⁠। समाधि संजीवन हरिपाठ⁠ ⁠॥⁠ ⁠२७⁠ ⁠॥

Sarva sukh godee saahee shaastre nivadee | rikaamaa ardhaghadee raahoo nako || Latikaa vyavahaar sarva haa sansaar | vaayaa yerajhaar hareevin || Naamamantra jap kotee jaaeel paap | raamakrushnee sankalpa dharoonee raahe || Nijavrutti he kaadhee sarva maayaa todee | indriyaansavadee lapoo nako || Teerthee vratee bhaav dharee re karunaa | shaanti dayaa paahunaa hari karee || Dnyaanadevaa pramaan nivruttidevee dnyaan | samaadhi sanjeevan haripaath || 27 ||

अभंग हरिपाठ असती अठ्ठावीस⁠ ⁠। रचिले विश्वासें ज्ञानदेवें⁠ ⁠॥ नित्य पाठ करी इंद्रायणीतीरीं⁠ ⁠। होय अधिकारी सर्वथा तो⁠ ⁠॥ असावें एकाग्रीं स्वस्थ चित्त मन⁠ ⁠। उल्हासें करून स्मरण जीवी⁠ ⁠॥ अंतकाळीं तैसा संकटाचें वेळीं⁠ ⁠। हरि तया सांभाळी अंतर्बाह्य⁠ ⁠॥ संतसज्जनानीं घेतली प्रचीती⁠ ⁠। आळशी मंदमती केवीं तरें⁠ ⁠॥ श्रीगुरु निवृत्ति वचन प्रेमळ⁠ ⁠। तोषला तात्काळ ज्ञानदेव⁠ ⁠॥⁠ ⁠२८⁠ ⁠॥

Abhang haripaath asatee aththaavees | rachile vishvaase dnyaanadeve || Nitya paath karee indraayaneeteeree | hoy adhikaaree sarvathaa to || Asaave ekaagree svastha chitta man | ulhaase karoon smaran jeevee || Antakaalee taisaa sankataache velee | hari tayaa saambhaalee antarbaahya || Santasajjanaanee ghetalee pracheetee | aalashee mandamatee kevee tare || Shreeguru nivrutti vachan premal | toshalaa taatkaal dnyaanadev || 28 ||

कोणाचें हें घर हा देह कोणाचा⁠ ⁠। आत्माराम त्याचा तोचि जाणे⁠ ⁠॥ मी तूं हा विचार विवेक शोधावा⁠ ⁠। गोविंदा माधवा याच देहीं⁠ ⁠॥ देहीं ध्याता ध्यान त्रिपुटीवेगळा⁠ ⁠। सहस्र दळीं उगवला सूर्य जैसा⁠ ⁠॥ ज्ञानदेव म्हणे नयनाची ज्योती⁠ ⁠। या नावें रूपें तुम्ही जाणा⁠ ⁠॥⁠ ⁠२९⁠ ⁠॥

Konaache he ghar haa deh konaachaa | aatmaaraam tyaachaa tochi jaane || Mee too haa vichaar vivek shodhaavaa | govindaa maadhavaa yaach dehee || Dehee dhyaataa dhyaan triputeevegalaa | sahasra dalee ugavalaa soorya jaisaa || Dnyaanadev mhane nayanaachee jyotee | yaa naave roope tumhee jaanaa || 29 ||

Related